Drogowskazy

Jąkanie najczęściej kojarzy się z dziećmi – na pewnym etapie dorastania, nie jest to nic nadzwyczajnego. Mowa nie nadąża za dynamicznym rozwojem poznawczym i milionem myśli do wypowiedzenia. Jeśli jednak nie mija, warto przyjrzeć się przyczynom jąkania. Eksperci zwracają uwagę, że często nie jest problemem samym w sobie a objawem innych dolegliwości lub stanów, na przykład reakcją na traumę lub inne trudne doświadczenie. Jąkanie to nie tylko trudność w komunikacji, ale ogromny dyskomfort w życiu społecznym i zawodowym, mogący prowadzić do wycofania a nawet depresji. Sposób na walkę z jąkaniem jest wiele, jednak kluczowe jest zrozumienie i uświadomienie sobie przyczyny jego wystąpienia. O tym jak wygląda praca z jąkającymi się pacjentami, opowiedziała w Drogowskazach Olga Łoza, lekarz psychiatra związana z poradnią zdrowia psychicznego PsychoMedic. Do wysłuchania rozmowy zaprasza Aleksandra Galant.

Pytanie stare jak świat: jak przetrwać rozstanie i iść dalej? Do tej pory nie udało się znaleźć na to uniwersalnej odpowiedzi, ale okazuje się, że ogromne znaczenie dla naszego samopoczucia ma sposób, w jaki myślimy o zakończonej relacji. Dlatego zamiast uporczywych myśli, powtarzanych bez końca pytań i fantazji, warto spróbować odtworzyć jego historię, nie pomijając emocji i motywacji oraz nadać jej ramy. Jak potwierdzają badania, ten sposób myślenia o przeszłości pomaga ją zamknąć i zacząć myśleć o przyszłości. Jakie są kluczowe cechy i właściwości myślenia narracyjnego? Czy można się go nauczyć? W jakich innych życiowych sytuacjach może być dla nas pomocne? Na te pytania odpowiadała w Drogowskazach Jolanta Czarnecka, psycholożka związana z Wydziałem Psychologii SWPS i badaczka. Do wysłuchania rozmowy zaprasza Aleksandra Galant.

Czy resocjalizacja zawsze i w każdym przypadku jest skuteczna? Jak wskazują eksperci – nie zawsze. Jest to niezwykle złożony proces, na którego powodzenie wpływa wiele czynników, a jego efekty nie są gwarantowane w każdym przypadku – zwłaszcza osób szczególnie niebezpiecznych, zdegenerowanych, które mają na swoim koncie najcięższe przestępstwa (m.in. tzw. bestie z Krajowego Ośrodka Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym w Gostyninie). Co zrobić z takimi ludźmi, którzy przecież też są częścią składową społeczeństwa? Czy nad zabójcami, gwałcicielami, pedofilami, mamy się litować w duchu szeroko pojętego humanitaryzmu? Czy zasługują na drugą, trzecią, czwartą szansę? Jakie są realne szanse na to, że po odzyskaniu wolności i resocjalizacji, nikogo więcej już nie skrzywdzą?

Gościem Michała Poklękowskiego, w tej edycji Drogowskazów, jest Błażej Kmieciak, pełnomocnik ds. ochrony zdrowia psychicznego w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich, wykładowca akademicki (m.in. w Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie).

Coraz więcej Polek i Polaków oszczędza – najczęściej z obawy przed „czarną godziną”, coraz częściej inwestuje zamiast trzymać pieniądze w przysłowiowej „skarpecie”, a o najbliższej finansowej przyszłości myśli z optymizmem. Z najnowszego raportu „Postawy Polaków wobec finansów” wynika, że powoli rośnie nasze zaufanie do instytucji finansowych (choć w kwestii pieniędzy wciąż najchętniej radzimy się bliskich lub zawierzamy własnej intuicji). Wciąż rozwijamy kompetencje związane z zarządzaniem własnym budżetem, które mogą pozwolić nam cieszyć się zdrowiem finansowym – spokój dotyczący portfela, zdecydowanie zwiększa życiowy spokój, związany z zabezpieczaniem wszystkich potrzeb. Ale czy na pewno potrafimy kontrolować swoje wydatki? Czy są sposoby, które pozwolą nam nad nimi panować i na tej podstawie podejmować decyzje dotyczące m.in. zobowiązań? Skąd czerpać wiedzę na ten temat? Na te pytania odpowiadała w Drogowskazach pani Anna Bichta, prezeska Fundacji Think!

Akceptacja starzenia się nie dla wszystkich jest łatwa. Wymaga odwagi, by przyjąć ograniczenia własnego ciała, zmniejszającą się sprawność, zmieniającą się rolę społeczną, a czasem także samotność. Wymaga też wewnętrznej zgody na to, że wiele rzeczy się już nie powtórzy, niektóre drogi są na zawsze zamknięte, a pewne możliwości bezpowrotnie wygasły. Jednak właśnie ta zgoda otwiera przestrzeń na inne doświadczenia: wdzięczność, spokój, refleksję czy bliskość z ludźmi. Paradoksalnie to, co wydaje się utratą, często przynosi głębsze poczucie sensu. Dlaczego tak wiele osób boi się starości? Dlaczego tak rzadko młodsi wsłuchują się w głos seniorek i seniorów? Czy w rozpędzonym świecie nastawionym na młodość i produktywność, jest jeszcze przestrzeń dla starszych ludzi? Czy starość zawsze musi kojarzyć się z ograniczeniami i trudnościami? Gościem Michała Poklękowskiego, w tej edycji Drogowskazów, jest Marzena Rudnicka, współautorka definicji gospodarki senioralnej, założycielka Krajowego Instytutu Gospodarki Senioralnej i autorka książki „Wpół do starości. Refleksje o drugiej połowie życia”.