Drogowskazy

Pytanie stare jak świat: jak przetrwać rozstanie i iść dalej? Do tej pory nie udało się znaleźć na to uniwersalnej odpowiedzi, ale okazuje się, że ogromne znaczenie dla naszego samopoczucia ma sposób, w jaki myślimy o zakończonej relacji. Dlatego zamiast uporczywych myśli, powtarzanych bez końca pytań i fantazji, warto spróbować odtworzyć jego historię, nie pomijając emocji i motywacji oraz nadać jej ramy. Jak potwierdzają badania, ten sposób myślenia o przeszłości pomaga ją zamknąć i zacząć myśleć o przyszłości. Jakie są kluczowe cechy i właściwości myślenia narracyjnego? Czy można się go nauczyć? W jakich innych życiowych sytuacjach może być dla nas pomocne? Na te pytania odpowiadała w Drogowskazach Jolanta Czarnecka, psycholożka związana z Wydziałem Psychologii SWPS i badaczka. Do wysłuchania rozmowy zaprasza Aleksandra Galant.

Czy resocjalizacja zawsze i w każdym przypadku jest skuteczna? Jak wskazują eksperci – nie zawsze. Jest to niezwykle złożony proces, na którego powodzenie wpływa wiele czynników, a jego efekty nie są gwarantowane w każdym przypadku – zwłaszcza osób szczególnie niebezpiecznych, zdegenerowanych, które mają na swoim koncie najcięższe przestępstwa (m.in. tzw. bestie z Krajowego Ośrodka Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym w Gostyninie). Co zrobić z takimi ludźmi, którzy przecież też są częścią składową społeczeństwa? Czy nad zabójcami, gwałcicielami, pedofilami, mamy się litować w duchu szeroko pojętego humanitaryzmu? Czy zasługują na drugą, trzecią, czwartą szansę? Jakie są realne szanse na to, że po odzyskaniu wolności i resocjalizacji, nikogo więcej już nie skrzywdzą?

Gościem Michała Poklękowskiego, w tej edycji Drogowskazów, jest Błażej Kmieciak, pełnomocnik ds. ochrony zdrowia psychicznego w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich, wykładowca akademicki (m.in. w Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie).

Coraz więcej Polek i Polaków oszczędza – najczęściej z obawy przed „czarną godziną”, coraz częściej inwestuje zamiast trzymać pieniądze w przysłowiowej „skarpecie”, a o najbliższej finansowej przyszłości myśli z optymizmem. Z najnowszego raportu „Postawy Polaków wobec finansów” wynika, że powoli rośnie nasze zaufanie do instytucji finansowych (choć w kwestii pieniędzy wciąż najchętniej radzimy się bliskich lub zawierzamy własnej intuicji). Wciąż rozwijamy kompetencje związane z zarządzaniem własnym budżetem, które mogą pozwolić nam cieszyć się zdrowiem finansowym – spokój dotyczący portfela, zdecydowanie zwiększa życiowy spokój, związany z zabezpieczaniem wszystkich potrzeb. Ale czy na pewno potrafimy kontrolować swoje wydatki? Czy są sposoby, które pozwolą nam nad nimi panować i na tej podstawie podejmować decyzje dotyczące m.in. zobowiązań? Skąd czerpać wiedzę na ten temat? Na te pytania odpowiadała w Drogowskazach pani Anna Bichta, prezeska Fundacji Think!

Akceptacja starzenia się nie dla wszystkich jest łatwa. Wymaga odwagi, by przyjąć ograniczenia własnego ciała, zmniejszającą się sprawność, zmieniającą się rolę społeczną, a czasem także samotność. Wymaga też wewnętrznej zgody na to, że wiele rzeczy się już nie powtórzy, niektóre drogi są na zawsze zamknięte, a pewne możliwości bezpowrotnie wygasły. Jednak właśnie ta zgoda otwiera przestrzeń na inne doświadczenia: wdzięczność, spokój, refleksję czy bliskość z ludźmi. Paradoksalnie to, co wydaje się utratą, często przynosi głębsze poczucie sensu. Dlaczego tak wiele osób boi się starości? Dlaczego tak rzadko młodsi wsłuchują się w głos seniorek i seniorów? Czy w rozpędzonym świecie nastawionym na młodość i produktywność, jest jeszcze przestrzeń dla starszych ludzi? Czy starość zawsze musi kojarzyć się z ograniczeniami i trudnościami? Gościem Michała Poklękowskiego, w tej edycji Drogowskazów, jest Marzena Rudnicka, współautorka definicji gospodarki senioralnej, założycielka Krajowego Instytutu Gospodarki Senioralnej i autorka książki „Wpół do starości. Refleksje o drugiej połowie życia”.

W 2024 r. 1 na 300 noworodków został opuszczony przez rodziców. Niemal 2000 dzieci czeka na swój dom, a 1 na 100 przebywa w pieczy zastępczej. System znalazł się na granicy wydolności i to w momencie kiedy eksperci grzmią o zapaści demograficznej i najniższej od lat liczbie urodzeń. Bezpieczny dom i dorośli, którym można zaufać, pozwalają dzieciom wykształcić cechy i postawy, które będą determinować ich życie w przyszłości. Dlatego tak ważne są dom i oddani, stabilni opiekunowie, których nie zastąpią nawet najlepsze placówki. Z roku na rok maleje też liczba chętnych, by stać się rodzicami zastępczymi lub stworzyć pieczę zastępczą. Na czym polega to zadanie i dlaczego warto się go podjąć, mówiła w Drogowskazach Aleksandra Sikorska, psycholog w Stowarzyszeniu SOS Wioski Dziecięce. Do wysłuchania rozmowy zaprasza Aleksandra Galant.