Poznajmy naszą Europę

Łotwa, jeden z najbardziej zielonych krajów Europy. Jak wędrować po krainie lasów, bagien i rzek? Czym różnią się Liwonia, Łatgalia, Kurlandia i Semigalia, cztery krainy historyczne? Czy Łotewska Szwajcaria naprawdę istnieje? Na czym polega wyjątkowość Rygi? Czy łotewska mitologia i tradycje sobótki są wciąż żywe? Skąd wzięło się uwielbienie Łotyszy dla dawnych pieśni i muzyki chóralnej? No i jak smakują minogi, maizes oraz ryski czarny balsam? Gościem Alicji Dąbrowskiej z „Gazety Wyborczej” jest Daniel Łubiński – tłumacz i wykładowca na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza, Polak z Łotwy, rodowity ryżanin, od lat mieszkający w Poznaniu.

Przenosimy się do współczesnej Portugalii. Alicja Dąbrowska z "Wyborczej" rozmawia z Izą Klementowską, autorką książek m.in. o Portugalii i o Mozambiku, byłej portugalskiej kolonii. Jak trwająca blisko pół wieku dyktatura Antonia Salazara wpłynęła na współczesnych Portugalczyków? Czy oceniają ją jednoznacznie negatywnie? Co wydarzyło się podczas rewolucji goździków i co mówi ona o portugalskiej tożsamości? W jaki sposób Portugalia układała (i układa) swoje relacje z byłymi koloniami? Ile jest prawdy w stwierdzeniu pisarza Gonçala M. Tavaresa: „My, Portugalczycy, nie mamy poczucia, że kolonizacja w naszym wykonaniu była okrutna”? Jaką rolę w społeczeństwie odgrywa dziś kościół katolicki i na czym polega fenomen Fatimy? I wreszcie - jacy są Portugalczycy? Co ich wyróżnia spośród innych nacji? Jak ucztują i dlaczego tak ważne jest dla nich podziękowanie za jedzenie? A także jak bardzo różnią się od Hiszpanów, mimo sąsiedztwa?

Portugalia – kraj na Półwyspie Pirenejskim, niewielki, ale o jakże długiej i niesamowitej historii. Skąd się wzięli tam starożytni Luzytanie, spadkobiercami których mienią się dzisiejsi Portugalczycy? Jakie ślady pozostawili Rzymianie, a jakie  Maurowie? Dlaczego portugalscy żeglarze udawali się coraz dalej na południe, opętani wizją dopłynięcia do Indii? Jaką rolę w epoce wielkich odkryć geograficznych odegrały karawele, a jaką Henryk Żeglarz? Kiedy kraj przeżywał swój złoty wiek? Jakie formy przybrał gotyk manueliński, a jakie styl pombaliński? Gdzie zrodziła tradycja kafelków azulejos i dlaczego są tak bardzo popularne? O niezwykłej historii Portugalii i o jej najpiękniejszych zakątkach z Alicją Dąbrowską rozmawia profesor Wojciech Charchalis, tłumacz, iberysta, wykładowca akademicki. Zdradza także listę swoich ulubionych miejsc i zabytków, które warto odwiedzić, zbaczając z najbardziej popularnej trasy Lizbona–Porto.

Hiszpanię tworzy 17 wspólnot autonomicznych (oraz dwa miasta autonomiczne, Ceuta i Melilla, hiszpańskie eksklawy na terytorium Maroka), które posiadają bardzo szerokie uprawnienia samorządowe, własne parlamenty i rządy. Różnią się kulturą, krajobrazem, klimatem, a nawet historią. Do najpopularniejszych turystycznie należą: Katalonia, Wyspy Kanaryjskie i Andaluzja.
Dlaczego Katalonia tak bardzo wyróżnia się spośród innych regionów i czy wciąż są tam żywe tendencje separatystyczne? Jakie były kluczowe wydarzenia w jej historii? Co działo się z regionem w czasach dyktatury generała Franco? Jak wygląda katalońska prowincja i skąd wzięła się wielka popularność Barcelony? Na czym polegała wyjątkowa rola języka katalońskiego na przestrzeni dziejów? Gdzie odnajdziemy katalońskie skarby? Gościem Alicji Dąbrowskiej z "Wyborczej" i przewodnikiem po Katalonii jest Xavier Farré – Katalończyk mieszkający w Krakowie. Poeta, eseista, tłumacz, literaturoznawca, wykładowca w Instytucie Filologii Romańskiej UJ. Tłumaczy z języka polskiego i słoweńskiego na kataloński i hiszpański.

¡Viva España! Jedziemy do Hiszpanii, ale omijamy Barcelonę i Madryt. Przewodnikiem Alicji Dąbrowskiej z "Wyborczej" po mniej znanych zakątkach jest Bartek Kieżun, pisarz, dziennikarz, ekspert kulinarny. Opowiadają o dziejach tego kraju, bogatej kulturze i o tym, co wpłynęło na jej wyjątkowy charakter. Zastanawiają się, które miasta warto odwiedzić. Czy rzeczywiście hiszpańskie gazpacho to pomysł żołnierzy rzymskich na to, jak przeżyć upały Andaluzji? W jakim stopniu Arabowie wpłynęli na kuchnię Półwyspu Iberyjskiego? Jak to się stało, że na terenach zasilanych przez wody rzeki Ebro powstały plantacje ryżowe i jak narodziła się paella? W jakiej legendzie pojawiają się małże świętego Jakuba? No i czym różnią  się tapas od pinchos?