Przejdź do treści
PodcastyEdukacjaCzechostacja

Czechostacja

Jakub Medek
Czechostacja
Najnowszy odcinek

141 odcinków

  • Czechostacja

    Cień Sudetów: niemieckich zbrodni i czeskiego, ślepego odwetu | opowiada: Karolina Ćwiek-Rogalska

    28.07.2026 | 1 godz. 16 min.
    Czesi i Niemcy współistnieli na terenach Ziem Korony Czeskiej od średniowiecza, od czasów, kiedy to Przemyślidzi zaczęli sprowadzać na górzyste pogranicze niemieckojęzycznych osadników. Przez kilkaset lat owo współistnienie działało, raz lepiej, raz gorzej, ale jednak działało. Przestało, gdy w XIX wieku narodziła się idea nowoczesnych narodów i nacjonalizm, legło w gruzach, gdy ten ostatni zdobył władzę w Niemczech, okupował Czechy a potem przegrał wojnę.

    136 odcinek to pierwsza część dwuczęściowej rozmowy z Karoliną Ćwiek-Rogalską, bohemistką i antropolożką kultury, profesorką Instytutu Slawistyki Polskiej Akademii Nauk, rozmowy poświęconej zarówno historii jak i temu, jak rzutuje ona na czeską współczesność. 
    Punktem wyjścia opowieści jest tegoroczne Meeting Brno - organizowana od nastu lat impreza służąca czesko-niemieckiemu pojednaniu. W tym roku, po raz pierwszy, jej częścią były dni sudetoniemieckie, współorganizowane przez Związek Niemców Sudeckich. I to bardzo się nie spodobało nacjonalistom... tym razem czeskim. 
    W podcaście sięgamy też oczywiście, na chwilę, do średniowiecza, potem zaglądamy w wiek XIX i panikę, jaką wśród niemieckojęzycznych obywateli królestwa Czech wzbudziła wizja równouprawnienia czeskiego języka.
    Jest o tym, jak już Niemcy, którzy w między czasie dorobili się, po raz pierwszy w historii, własnego narodowego państwa, odnajdywali się w Czechosłowacji i jak masowo poparli dyktaturę austriackiego akwarelisty włączając się w okupacyjny aparat represji i prześladowań.
    W części drugiej - za tydzień, rozmawiać będziemy głównie o czeskim odwecie a szczególnie o jego pierwszej, tuż powojennej, najbrutalniejszej części. Czyli czasie, kiedy to odwróciły się rolę i Czesi zaczęli wypędzać a czasem też likwidować Niemców.

    ***
    Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydował się na to:

    Marcin

    Bardzo Ci dziękuję <3

    Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.

    Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - również bardzo dziękuję. 

    Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
    Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.

    No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.

    Na okładce odcinka czescy Niemcy witają Wehrmacht na początku października 1938

    W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
  • Czechostacja

    Praha - jak zwiedzać a jak nie zwiedzać stolicę Czech | podpowiada: przewodnicy grupy "Czeska Praga"

    21.07.2026 | 1 godz. 10 min.
    Czechy są coraz popularniejszym celem wyjazdów Polaków. Co roku przynajmniej jedną noc u południowego sąsiada spędza ponad milion turystów z nad Wisły. Ponad 40 procent z nich trafia do Pragi. To zrozumiałe, nie tylko dlatego, że to stolica. Bo chodzi o bardzo malownicze miejsce, pełne unikatowych w skali świata zabytków, zdaniem wielu - jedno z najpiękniejszych na świecie.

    O tym, jak to miejsce zwiedzać rozmawiałem z członkami grupy przewodnickiej Czeska Praga -  Agatą, Andrzejem, Dorotą i Łukaszem.
    Od lat oprowadzają oni Polaków po czeskiej stolicy, większość z nich jest też od lat jej mieszkańcami.
    Wymieniliśmy w rozmowie oczywiście kilka, czy nawet kilkanaście miejsc, na które koniecznie należy zwrócić uwagę i parę takich, które mogą - naszym przynajmniej zdaniem, okazać się lekkim rozczarowaniem.
    Dużo uwagi poświęciliśmy też temu, w jakim stylu Pragę chłonie się najlepiej, najpełniej - mianowicie, tu spoiler, spokojnie, uważnie i bez pośpiechu. Czyli dokładnie na odwrót, niż doświadcza jej spora część turystów z Polski.
    W rozmowie jest też trochę uwag praktycznych, chociażby na temat korzystania z komunikacji, w podsumowaniu zaś przypominam parę podstawowych zasad dotyczących szeroko pojętych operacji finansowych, bo w tej materii czyha w Pradze na nieświadomych turystów kilka pułapek.

    ***
    Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowała się na to:

    Katarzyna

    Bardzo Ci dziękuję <3

    Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.

    Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - również bardzo dziękuję. 

    Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
    Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.

    No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.

    W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
  • Czechostacja

    Kochanka Goebbelsa i wojna komików. Czeskie kino pod niemiecką okupacją | opowiada: Mikołaj Góralik

    14.07.2026 | 1 godz. 13 min.
    W latach 1939-45, chociaż państwa czeskiego nie było na mapach świata, tamtejsza kinematografia miała się całkiem nieźle. W Protektoracie Czech i Moraw, jak wówczas nazywano okupowane przez Niemcy Czech, powstało ponad sto filmów. I tak naprawdę tylko dwa - trzy z nich wpisywały się w nazistowską propagandę. Reszta, w większości, była formą ucieczki od codziennej, okupacyjnej rzeczywistości. Formą jednak często o wysokich walorach artystycznych i rozrywkowych.

    W 134 odcinku Czechostacji o czeskim kinie sprzed wojny, z czasów jej trwania i okresu tuż po niej opowiada Mikołaj Góralik - dziennikarz, filmoznawca, pracownik praskiego muzeum NaFiLM, autor bloga Praski Łącznik. Opowieść ta opiera się nie tylko na historii poszczególnych tytułów, ale też - a raczej przede wszystkim, konkretnych osób. Jest więc o tych, którzy z emigracji wspierali czeską niepodległość - jak komicy Voskovec I Werich, ale też o tych, co jak Vaclav Binovec czy Čeněk Šlégl poszli na kolaborację. Jest i o mnóstwie odcieni szarości, jakimi można opisać okupacyjne życie chociażby Miloša Havla - twórcy studia filmowego Barrandow i wuja późniejszego prezydenta Czech czy div przedwojennego czeskiego kina: Lídy Baarovej, Natašy Gollovej i Aliny Mandlovej. Jest w końcu o tym, jak selektywnie i nie zawsze sprawiedliwie kolaborację, czy - jak określało to ówczesne prawo, zachowania niegodne, po wojnie rozliczano.

    W odcinku odwołuję się do czasów II Republiki, kadłubowego państwa, które istniało przez pół roku w okresie między Dyktatem Monachijskim a początkiem niemieckiej okupacji Czech. Więcej informacji na temat II Republiki znajdziecie w rozmowie z profesorem Piotrem M. Majewskim.

    ***
    Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowali się na to:

    Aleksandra, Anna, Eugeniusz, Jacek i Magdalena

    Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.

    Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - również bardzo dziękuję. 

    Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
    Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.

    No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.

    Na okładce odcinka Lída Baarová i Joseph Goebbels, których przed wojną połączył płomienny romans, zakończony na polecenie niemieckiego dyktatora.

    W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
  • Czechostacja

    Czeski luz i polski spontan. Co nas do siebie przyciąga? | opowiada: Pavel Trojan

    07.07.2026 | 1 godz. 12 min.
    Wbrew marudzeniu różnych malkontentów z obu stron granicy badania od lat pokazują, że oba narody - czeski i polski, czują do siebie dużą sympatię. Rośnie też - i to bardzo zdecydowanie - liczba wzajemnych odwiedzin; zarówno czeskich w Polsce, jak i polskich w Czechach. Do tego oba kraje, z czego akurat ich obywatele mało sobie zdają sprawę, są dla siebie ważnymi partnerami gospodarczymi. To całkiem solidny fundament dla dobrych, opartych na wzajemnym poznaniu i szacunku relacji.

    W 133 odcinku Czechostacji zastanawiam się z Pavlem Trojanem z czeskiego biura Polskiej Organizacji Turystycznej, czy jest coś, co oba narody naturalnie łączy i czy jest w ogóle jakaś wspólna, poza grupą językową, cecha Słowian. Mowa też o przemycaniu różnych rzeczy i stworzeń przez Olzę, o tym co Czechów wkurza w Polakach i na odwrót a czego sobie na wzajem zazdroszczą. I lekcje jakiego przedmiotu warto by wprowadzić do programu nauczania w obu krajach.

    W podsumowaniu zaś zapowiadam premierę jednej bardzo fajnej książki i trasę koncertową bardzo fajnego zespołu.

    ***
    Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowali się na to:

    Jacek, Małgorzata i Szymon

    Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.

    Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - również bardzo dziękuję. 

    Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
    Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.

    No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.

    W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
  • Czechostacja

    Jak Polacy zwiedzają Czechy? Dużo i szybko. Czasem za szybko | opowiada: Tomáš Zukal

    30.06.2026 | 1 godz. 8 min.
    Jeśli chodzi o pobyty jednodniowe, wśród turystów odwiedzających Czechy Polacy nie mają konkurencji. Generalnie południowy sąsiad jest ulubionym celem wycieczek Polaków a ich liczba nad Wełtawą z roku na rok rośnie. Rośnie jednak nierównomiernie - wiele atrakcyjnych regionów Czech wciąż jeszcze nie odkryli. Zwykle też do Czech wpadają dosłownie na moment.

    W 132 odcinku Czechostacji o tym, w jakich liczbach, co gdzie i w jaki sposób zwiedzają w Czechach Polacy, opowiada Tomáš Zukal z CzechTourism. Mowa jest też o tym, że Czechy to kraj, który swój największy potencjał pokazuje wówczas, gdy mocno w nim zwolnić. Ale tego większość odwiedzających go Polaków wciąż jeszcze zrobić nie potrafi - z jednej strony zachwycają się czeską "pohodą" i dystansem, z drugiej strony kraj ten głównie "zaliczają", odhaczając w biegu kolejne turystyczne hity. Wspólnie zastanawiamy się też nad tym, co się Polakom w kraju południowego sąsiada podoba najbardziej a co znacznie mniej i czym jeszcze Czechy mogłyby zachwycić. W rozmowie jest też o rozpoczynającej się właśnie nowej kampanii promocyjnej Czech, bazującej na haśle "Fajnie być".

    W Czechostacji znajdziecie szereg rozmów o wielu atrakcyjnych turystycznie zakątkach Republiki Czeskiej. Chociażby:
    O Morawach południowych
    O Morawach północnych i Śląsku
    O uzdrowiskach zachodnich Czech
    O zimowych kurortach
    O Pradze
    ***
    Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowali się na to:

    Jacek, Leszek, Luiza i Olga

    Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.

    Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - również bardzo dziękuję. 

    Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
    Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.

    No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.

    W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
Więcej Edukacja podcastów
O Czechostacja
Wszyscy w Polsce słyszeli o Szwejku i oglądali Krecika. Południowi sąsiedzi generalnie budzą nad Wisłą sympatię. Mimo to wiedza o Czechach wśród większości Polaków nie jest wielka i zwykle bazuje na stereotypach.Nazywam się Jakub Medek, jestem Czechem i polskim dziennikarzem równocześnie. W swoim autorskim podcaście Czechostacja będę się starał, wraz ze swoimi rozmówcami, przybliżać Czechy i Czechów polskim słuchaczom.
Strona internetowa podcastu

Słuchaj Czechostacja, Kwadrans na angielski i wielu innych podcastów z całego świata dzięki aplikacji radio.pl

Uzyskaj bezpłatną aplikację radio.pl

  • Stacje i podcasty do zakładek
  • Strumieniuj przez Wi-Fi lub Bluetooth
  • Obsługuje Carplay & Android Auto
  • Jeszcze więcej funkcjonalności