W Czechach, podobnie jak w ubiegłym roku w sąsiedniej Słowacji, rozgorzała właśnie dyskusja o "Dekretach Beneša" - zbiorze aktów prawnych którymi tuż po wojnie czechosłowacki rząd pozbawił czeskich Niemców majątków i obywatelstwa. Z prawnego punktu widzenia kwestia ich nienaruszalności jest zamknięta od prawie 30 lat za sprawą porozumienia czeskich i niemieckich władz. A jednak - za sprawą czeskiej prawicy, temat znów pojawił się w czeskim mainstreamie, zajmuje się też nim czeski parlament. Wszystko dla tego, że nacjonalistom z nad Wełtawy nie podobają się działania na rzecz pojednania, prowadzone w Brnie przez Czechów i potomków tamtejszych Niemców.
W 125 odcinku Czechostacji o sporze, który wydawał się być od dawna martwy, moskiewskich koneksjach polityków, którzy go wywołali i o tym, jak kruche są podstawy sojuszu orędowników "Europy suwerennych narodów" rozmawiam z Wojciechem Stobbą, korespondentem Polskiego Radia w Pradze.
W rozmowie wychodzimy od wydarzeń historycznych, zasadniczo dotyczy ona jednak nie tyle nawet współczesności, co tego, co dzieje się w Czechach i czeskiej polityce w ostatnich tygodniach. A dzieje się sporo. Nie tylko za sprawą zasiadających w rządzie nacjonalistów. Ten sam rząd bowiem planuje upaństwowienie mediów publicznych. Zdaniem autorów propozycji, pozwoli ona obywatelom zaoszczędzić; obecnie telewizję i radio utrzymują widzowie, z abonamentu, rząd chciałby, by znalazła się ona na budżetowym garnuszku. Czyli, żeby też zapłacili za nią obywatele, ale w nieuświadomiony sposób. Pomysł budzi spory sprzeciw, szczególnie pozaparlamentarnej opozycji i międzynarodowych organizacji dziennikarskich, jest jednym z powodów dla których dziesiątki tysięcy Czechów wychodzą ostatnio regularnie na ulice.
Rozmowę podsumowuje temat NATO i to od razu w dwóch odsłonach. Pierwsza dotyczy sporo o kompetencje rządu i prezydenta w kontekście tego, kto ma reprezentować Czechy na szczycie sojuszu w Ankarze. Sporu, który być może, na wniosek prezydenta, będzie musiał rozstrzygnąć trybunał konstytucyjny. Druga - ile to jest dwa procent, jak je policzyć i czy szpital dla cywili, z tabliczką "wojskowy", pomoże Czechom wypełnić zobowiązania sojusznicze.
***
Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowali się na to:
Michał, Ola i Tomasz
Bardzo Wam dziękuję <3
Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.
Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - również bardzo dziękuję.
Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.
No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.
W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
Polska