Brakująca Połowa Dziejów

W tym tygodniu minie 125. rocznica śmierci królowej Wiktorii (22 stycznia). To władczyni, od której imienia wzięła nazwę cała epoka nazywana  "wiktoriańską” i kojarzona z surowymi obyczajami oraz potęgą imperium brytyjskiego. Opowiadamy, kim była naprawdę i dlaczego przypisywany jej model kobiecości stał się punktem odniesienia na długo po jej śmierci.

Styczeń to miesiąc, która w polskiej historii kobiet jest szczególnie ważny - to w tym miesiącu przypada rocznica pierwszych wyborów parlamentarnych z udziałem Polek w 1919 roku. 26 stycznia, 107 lat temu, kobiety w Polsce po raz pierwszy nie tylko miały prawo głosu, ale faktycznie z niego skorzystały. I dlatego tego dnia wracamy do postaci, bez której tamta chwila wyglądałaby zupełnie inaczej. Maria Dulębianka - malarka i sufrażystka - była jedną z tych kobiet, które jeszcze przed 1918 rokiem testowały granice prawa, kandydując do parlamentu i zmuszając państwo do uznania kobiet za pełnoprawne obywatelki.

Styczeń to miesiąc, która w polskiej historii kobiet jest szczególnie ważny - to w tym miesiącu przypada rocznica pierwszych wyborów parlamentarnych z udziałem Polek w 1919 roku. 26 stycznia, 107 lat temu, kobiety w Polsce po raz pierwszy nie tylko miały prawo głosu, ale faktycznie z niego skorzystały. I dlatego tego dnia wracamy do postaci, bez której tamta chwila wyglądałaby zupełnie inaczej. Maria Dulębianka - malarka i sufrażystka - była jedną z tych kobiet, które jeszcze przed 1918 rokiem testowały granice prawa, kandydując do parlamentu i zmuszając państwo do uznania kobiet za pełnoprawne obywatelki.

W 2026 roku Senat RP ustanowił jedną z patronek roku Elżbietę Różę Czacką. Dziś więc opowieść o kobiecie, która po utracie wzroku nie wycofała się z życia, lecz zbudowała w Laskach nowoczesny ośrodek edukacji i pracy dla osób niewidomych - jeden z najtrwalszych projektów społecznych XX-wiecznej Polski.

Ponad 50 odcinków "Brakującej połowy dziejów" złożyło się na opowieść o tym, co w 2025 roku działo się w historii kobiet. Jakie biografie wracały do obiegu, jakie nazwiska odzyskiwano, jakie archiwa otwierały się na nowe czytania. Dziś podsumowanie roku, w którym kobiece doświadczenie - zbyt długo traktowane jak margines - stało się wreszcie jednym z głównych tematów.